In 2024 voerde De SpiegelOnderzoek, in samenwerking met Gemeente Nijmegen en partnerorganisatie OpenEmbassy, een onderzoek uit naar de ervaringen van inburgeraars onder de nieuwe Wet inburgering 2021. Het doel van het onderzoek was het in kaart brengen van knelpunten en succesfactoren binnen het inburgeringstraject en het formuleren van gerichte aanbevelingen ter verbetering van het gemeentelijke aanbod.
De SpiegelOnderzoek was verantwoordelijk voor het kwantitatieve deel van het onderzoek. Via een vragenlijst onder 149 inburgeraars in de gemeente Nijmegen (asielstatushouders en gezinsmigranten) zijn hun ervaringen met het inburgeringstraject in kaart gebracht.
De kernresultaten
- Het inburgeringsprogramma wordt over het algemeen neutraal tot positief beoordeeld; asielstatushouders zijn hierbij positiever dan gezinsmigranten.
- Klantregisseurs spelen een sleutelrol, maar de ervaren kwaliteit, bereikbaarheid en continuïteit van begeleiding verschilt sterk.
- De Brede Intake en het PIP bieden houvast, maar sluiten niet altijd aan bij de behoeften van inburgeraars, met name bij vrouwen.
- Arbeidsparticipatie is vaak onzeker en sluit beperkt aan bij opleiding en ervaring; er is behoefte aan betere arbeidsmarkttoeleiding.
- Positieve ervaringen met gemeentelijke ondersteuning hangen samen met betere sociale participatie en mentaal welzijn; taalbarrières en wachttijden werken belemmerend.
Onze aanbevelingen
- Investeer vanaf de start in een sterke vertrouwensrelatie via de klantregisseur en zorg voor duidelijke informatievoorziening.
- Borg bereikbaarheid en continuïteit van klantregisseurs, bijvoorbeeld via een aanvullend aanspreekpunt.
- Maak het taalaanbod flexibeler en beter combineerbaar met bijvoorbeeld werk en gezin, met ruimte voor maatwerk en afstemming qua intensiteit.
- Versterk de koppeling tussen taal, werk en talentontwikkeling, inclusief mogelijkheden voor toegang tot hogere taalniveaus.
- Vergroot kansen op sociale participatie door meer mogelijkheden te bieden om de Nederlandse taal in de praktijk te oefenen.
De resultaten zijn gebundeld in een integrale rapportage en gebruikt als input voor het beleidskader en het uitvoeringsprogramma Asiel & Integratie van Gemeente Nijmegen. Het onderzoek onderstreept het belang van het structureel betrekken van ervaringen van inburgeraars bij beleidsontwikkeling en -evaluatie.